De mythe van de drakendoder

De draak bestrijden, berijden of bevrijden

Bij de Storytelling Academy, tijdens de lessen en programma’s hanteren we een taal, die we onderling goed verstaan maar waar nieuwkomers soms met enige verbazing naar luisteren.

draak-blog

Zo hebben we het over de draak, de schat, de dolk, de rivier, de heilige bergen, de oude wolf, het muizendorp, het donkere bosen nog veel meer. Termen die verwijzen naar de universele heldenreis die wij als mensen allemaal maken.

Het zijn mythologische begrippen die resoneren met ons collectieve onbewuste. Ze hebben geen verklaring of uitleg nodig. We begrijpen allemaal wat het is om te verdwalen in een donker bos, een metaforische rivier over te steken, een herinnering te hebben van de heilige bergen of het beloofde land, op zoek te zijn naar de schat en een draak tegen te komen.

Dealen met de draak

We kennen de draak in allerlei gedaanten. Kleine draakjes die ons verleiden, die ons saboteren, die ons influisteren dat we voor de veilige weg moeten kiezen. En grote draken die ons waarlijk angst inboezemen, en die we willen negeren, ontkennen en bij voorkeur bestrijden.
Hoe gaan we ermee om?

Moet je ze – zoals we in onze westerse heldenverhalen kunnen lezen – bestrijden en de kop afhakken? Grote kans dat er weer nieuwe drakenkoppen aangroeien.

Moet je hem ontlopen? Niet verstandig, een draak weet waar je bent en komt geheid achter je aan. Moet je hem diep wegstoppen? Grote kans dat hij groter en gevaarlijker oppopt als een bal die je onder water probeert te houden. Hem negeren? Mmm, ook al niet handig. Want een draak wil aandacht. Hij wil iets van je.

Eeuwige strijd

‘We zijn verstrikt geraakt in de mythe van de drakendodende held’, schrijft de boeddhistische lama Tsultrim Allione in haar boek Bevrijd je demonen. Deze mythe zit zo diep in onze psyche verankerd dat we alles willen beheersen en overal denken de strijd mee te moeten aanbinden. Of het nu om honger, ziektes, verdriet, verslavingen, stress, woede is, het is beter om dat allemaal te vuur en te zwaard te bestrijden of in ieder geval onder controle te krijgen. Dat lijkt misschien een goede oplossing, maar in feite zorgen we dat de wereld daarmee steeds gevaarlijker en meer gepolariseerd wordt.

Denk maar aan de strijd tegen kanker, de strijd tegen drugs, de strijd tegen terrorisme, de strijd tegen andersdenkenden. We gaan die oorlog nooit winnen, sterker nog… dat wat we bestrijden groeit alleen maar en we lopen het risico elkaar, onszelf en de natuur om zeep te helpen.

Schat

Wat we namelijk vergeten is dat door de draak te bestrijden we nooit zicht krijgen op de schat die hij verbergt. We kunnen dus beter vrienden met hem worden, hem uit zijn hol lokken en hem voeden. Alleen dan kan de energie die vastzat in de strijd een beschermende kracht worden. Carl G. Jung beschrijft de draak als schaduw diep in onszelf en die we projecteren op de anderen, waarmee we de vijand in stand houden. Pas als we hem aan durven kijken en hem erkennen kan hij een hulpbron worden.

‘Daar waar je struikelt ligt je schat’, schreef Campbell. Daar waar je grootste angst zit, bevindt zich je grootste kans. Zo overbruggen we tegenstellingen en kan de vijand transformeren tot een bondgenoot.

De draak berijden

Collega Henk Hofman legt vaak uit dat er een wereld van verschil ligt in het veranderen van twee letters in het woord bestrijden door er ‘berijden’ van te maken. Berijden betekent dat je de situatie meester bent. Dat niet de draak de macht over jou hebt, maar jij de macht over de draak. Dit is al beter dan bestrijden.

Bevrijden

Maar misschien moeten we dus nog een stapje verder gaan en de draak werkelijk bevrijden, vrienden met hem worden, hem voeden, knuffelen, vragen wat hij nodig heeft en een dansje met hem doen. Een draak is een demon die in een engel kan veranderen. Hij heeft aandacht en liefde nodig en als hij dat krijgt, wordt hij minder angstaanjagend en komt de schat, waar hij bovenop zit, vanzelf beschikbaar.

(c) Mieke Bouma

 

 

 

 

 

 

 

 

Plaats een reactie